Judo

judo (voor sportbeschrijving)

 

Soort vechtsport

Judo komt neer op het gebruik maken van eigen kracht, balans en beweging en die van de ander om je tegenstander te vloeren of uit te schakelen (bron 1). Er zijn veel verschillende vechtsporten en ze kunnen op basis van diverse aspecten gecategoriseerd worden. Wil je meer over categorisering van vechtsport weten, lees dan het blogartikel Welke vechtsport?  Hieronder een overzicht van de meest kenmerkende aspecten van judo.

  

Kenmerken Judo

Alléén grapplen; dus trekken, sjorren, werpen, klemmen, etc.
Geen stoten en trappen
Geroemd om pedagogische waarde
Competitiesport en zonder focus op meditatieve aspecten
Geen wapens en in een gi (judopak)

  

Judo is een populaire vechtsport en dat is niet voor niks. Judo staat namelijk bekend om zijn sterk pedagogische waarde (bron 2). Door judo ontwikkelt men kracht, flexibiliteit, behendigheid, coördinatie, balans en uithoudingsvermogen (bron 1). Uit onderzoek blijkt dat judoka’s beschikken over een bovengemiddeld uithoudingsvermogen, een goed anaeroob uithoudingsvermogen van het bovenlichaam en bovendien bovengemiddeld sterk en flexibel zijn (bron 7). Er zijn sterke aanwijzingen dat vechtsporten en dus ook judo, sterkere psychosociale effecten hebben dan andere sporten (lees daarover verder in blogbericht: Vechtsport voor kinderen; een goed idee?).
Judo kent het staande gevecht (tachi-waza) en het grondgevecht (ne-waza). Het wedstrijdreglement van het moderne judo is zo gemaakt dat de nadruk van judo tegenwoordig ligt op het staande gevecht. Judotechnieken worden in de volgende categorieën verdeeld: werptechnieken (nage-waza) en controle technieken (katame waza). De volgende werptechnieken zijn er: beenworp, schouderworp, heupworp, armworp en offerworp. De controle technieken worden verdeeld in houdgrepen, armklemmen en verwurgingen (bron 3).

  

Hoe ziet een judo training eruit?

Judo les wordt meestal gegeven in een zaal met op de grond matten. De judo zaal wordt dojo genoemd en de matten noemt met tatami. Een judo training begint met groeten. Daarna is er een warming-up waar vaak wel oefeningen met rollen en vallen in voorkomen. Een onderdeel van een judo les is vaak de techniektraining, waarbij de focus ligt op het aanleren van een nieuwe techniek. Een ander onderdeel dat vaak terugkomt is drillen. Dat houdt in dat bepaalde technieken vaak achter elkaar herhaald worden, waardoor de techniek als het ware ingeslepen raakt. Drillen is ook goed om de fysieke conditie te verbeteren. Uiteraard mag een partijtje sparren of rollen (randori bij judo) in een les niet ontbreken. Dit is het zogenoemde vrije gevecht, waardoor jij je goed voor kunt bereiden voor wedstrijden. Om een beeld te krijgen van een judo training kun je onderstaand filmpje bekijken.

 

  

Judo competitie

Judo is een competitiesport. Judowedstrijden kennen veel regels. Zonder compleet te zijn, hier basisinformatie over judo competitie.
Voor officiële wedstrijden worden judoka’s ingedeeld in wedstrijdcategorieën. Deze wedstrijdcategorieën worden gemaakt op basis van leeftijd, geslacht en gewicht. De wedstrijdduur hangt af van de wedstrijdcategorie waarin men is ingedeeld. Voor senioren duurt een wedstrijd 5 minuten met een eventuele verlenging. Voor junioren duurt een wedstrijd 2 tot 4 minuten afhankelijk van de leeftijd (bron 2).

Een judopartij speelt zich af op een vierkante wedstrijdmat, welke is opgebouwd uit een wedstrijdgedeelte met daaromheen een veiligheidsstrook. De maten verschillen nogal. Bij de jeugd is de wedstrijdgedeelte vaak 5×5 meter, terwijl bij de senioren een minimale maat van 8×8 meter verplicht is. Een wedstrijd wordt geleid door een hoofdscheidsrechter die op de mat aanwezig is (bron 4).

Je kunt bij judo 3 soorten scores halen: ippon (10 punten), waza-ari (7 punten), en yuko (5 punten). Bij een ippon is de partij is direct beslist. Hieronder een overzicht van hoe in een wedstrijd gescoord kan worden (bron 4):

 

Manier van scoren Punten
Tegenstander wordt geworpen – Plat op rug: ippon (wedstrijd is beslist)
– Net niet vol op rug: waza-ari
– Op zij: yuko
Tegenstander door houdgreep met beide schouders op mat – 20 seconden: ippon (wedstrijd is beslist)
– 15 seconden: waza-ari
– 10 seconden: yuko
Tegenstander geeft op door door verwurging of klem ippon (wedstrijd is beslist)
Tegenstander krijgt strafpunt(en) of wordt gediskwalificeerd

 

Voor een impressie van een judowedstrijd, bekijk onderstaand filmpje.

 

Meer judo wedstrijden zien? Kijk dan op de youtube kanalen van IJF of die van Judoportal.

  

Welk materiaal heb je nodig en hoe behandel je het?

Om judo te kunnen beoefenen heb je een judopak oftewel een gi nodig. Deze zijn in judo in meestal wit of blauw van kleur. De jas van het judopak knoop je dicht met een band. De kleur van je band hangt af van je niveau en gaat van wit naar geel, oranje, groen, blauw, bruin, zwart en mocht je heel hoog komen rood. Meer informatie over het graduatie systeem van judo is te vinden op wikipedia.
Judopakken heb je in diverse maten, waarbij de maat meestal per 10 cm. omhoog gaat. De maat judopak is de lichaamslengte (in cm) + 5-10 cm extra. Dus iemand met een lengte van 174 cm koopt judopak maat 180. De judoband is 100 cm langer dan de maat van je pak. Dus pak 180 geeft judoband met lengte van 280 cm. Uiteraard hebben we het hier over standaarden en mensen die qua lichaamsbouw afwijken van de standaard moeten daar bij aanschaf rekening mee houden (bron 5).
Let op bij wassen. Kijk altijd in het label voor de wasvoorschriften. Maar ga er voor het gemak maar vanuit dat een judopak niet warmer gewassen mag worden dan 30-40 graden Celsius. Een wit pak stop je in verband met verkleuring niet bij gekleurde was in. Was uiteraard je judopak na elke training.
Het is aan te bevelen om onder de judojas een T-shirt of rashguard te dragen. Voor dames verder een sport-bh of borstbeschermer. Als je fanatieker aan judo doet is mondbescherming in de vorm van een bitje voor de boventanden sterk aan te bevelen. Judoka’s dragen meestal geen tok, maar toch kan het dragen van een tok de mannelijke judoka’s een veiliger gevoel geven.

  

Historie judo

Judo komt voor uit het traditionele Japanse jiu-jitsu van de late 19e eeuw. Professor Jigoro Kano is de oprichter. Judo was de eerste Oosterse vechtsport die goed toegankelijk was voor het westen. Uit het judo ontwikkelde zich ook weer nieuwe vechtsporten, zoals braziliaans jiu jitsu (BJJ) en sambo. Het systeem van gekleurde banden wat in zoveel oosterse vechtsporten wordt toegepast, is afkomstig uit het judo.
De eerste judokampioenschappen ooit werden gehouden in 1948 in Japan en het eerste wereldkampioenschap was in 1956. In 1964 werd judo een olympische sport (bron 1 en 6).

 

Meer informatie over judo?

Wil je meer weten over judo? Er is op internet veel informatie te vinden. Hieronder een paar links om je alvast op weg te helpen.

 

Website van Webadres
Nederlandse Judobond http://www.jbn.nl
International Judo Federation http://www.intjudo.eu/
Online Judo dojo http://judoinfo.com/
Kodokan Judo Instituut (in Japan) http://www.kodokan.org/

  

Bronnen

Bron 1: Website Internatioal Judo Federation
Bron 2: http://nl.wikipedia.org/wiki/Judo
Bron 3: Website van Judobond Nederland
Bron 4: http://www.msjura.nl/bemanning/judo/spelregels/index.html
Bron 5: www.judokleding.nl
Bron 6: Green, T.A. et al (2001). Martial arts of the world: an encyclopedia, volume 1: A-Q. Santa Barbara: ABC-CLIO, Inc.
Bron 7: Kordi, R. et al (2009). Combat sports medicine. London: Springer-Verlag.