Taekwondo

Taekwondo

 

Soort vechtsport

Taekwondo zoals het nu vooral beoefend wordt, is een staande vechtsport met nadruk op traptechnieken. Taekwondo is beroemd vanwege de gesprongen technieken. Er zijn verschillende taekwondo stijlen. Taekwondo wordt in Nederland semi-contact beoefend. Dat betekent dat het raken van een tegenstander al één of meerder punten  oplevert. Semi-contact betekent overigens niet dat een techniek niet hard kan aankomen. Zeker bij taekwondo kan bijvoorbeeld een gesprongen draaitrap door de hoge snelheid heel hard aankomen.
Een goede taekwondo school besteedt aan de mentale kant van vechtsport. Verder zal men nieuwelingen in het begin rustig laten sparren om de blessurekans te verminderen. Dit maakt de sport geschikt voor kinderen. Regelmatig beoefenen van taekwondo is vanuit fysiek oogpunt goed voor de conditie (aeroob en anaeroob), flexibiliteit, snelheid en reactievermogen (bronnen 1, 2 en 3). Mentaal ontwikkelt men  zelfvertrouwen en discipline.
Er zijn veel verschillende vechtsporten en ze kunnen op basis van diverse aspecten gecategoriseerd worden. Wil je meer over andere vechtsporten weten, lees dan het artikel Welke vechtsport?  Hieronder een overzicht van de meest kenmerkende aspecten van het moderne taekwondo.

 

Kenmerken Taekwondo
Staan en geen grapplen. Dus stoten en trappen en geen sjorren, werpen, klemmen, etc.
Beroemd vanwege gesprongen technieken (meestal traptechnieken)
Van oorsprong Oosters en later geëvolueerd naar een competitiesport met westrijden in vrije gevecht, stijlfiguren en breektechnieken
Wedstrijden in het vrije gevecht zien er realistisch uit, maar zijn niet full contact. Officieel dus  semi- contact, maar door de snelheid van gesprongen en gedraaide beentechnieken kan de impact toch groot zijn.
Een stijlfiguur is een gevechtssimulatie met voorgeschreven serie van bewegingen volgens vast bewegingspatroon.
Bij wedstrijden in breektechnieken gaat het erom wie de dikste stapel met een techniek breekt.

 

Hoe ziet een taekondo training eruit?

Een taekwondo training begint met een warming up. Het sportspecifieke gedeelte kan bestaan uit;
– techniektraining
– stijlvormen
– stapsparren
– sparren
– breektesten

Bij techniektraining ligt de nadruk op het aanleren en verbeteren van diverse hand-, trap- en afweertechnieken. Met stijlvormen wordt een voorgeschreven serie van bewegingen, stoten, trappen en blokkeringen getraind, die een gevecht tegen diverse denkbeeldige tegenstanders simuleert. Stijlvormen worden bij de verschillende taekwondobonden (WTF en ITF zijn de bekendste bonden) net weer iets anders genoemd, namelijk Tul, Poomsee of Hyung. Stapsparren wordt met een partner gedaan, waarbij de de aanvaller één, twee of drie aanvalstechnieken doet en de ander daarop verdedigd. Bij stapsparren is er geen contact of semi contact en vaak wordt van te voren afgesproken welke technieken met inzet. Bij sparren, oftewel het vrije gevecht, proberen twee taekwondoka elkaar met trappen en stoten gecontroleerd te raken. Bij breektesten breekt men met lichaamsdelen (hand, voet, knie en scheen) materialen als plastic en hout (bron 2 en 4). Een taekwondo training zou er uit kunnen zien zoals in onderstaand filmpje.
[iframe src=”https://www.youtube.com/embed/rBJTSu-AQLI?rel=0″ width=”100%” height=”500″]
  

Taekwondo competitie

Taekwondo is een competitiesport met veel regels. De wedstrijdregels van de verschilllende taekwondo bonden (ITF en WTF) zijn niet helemaal exact hetzelfde. Hieronder daarom een vrij algemene beschrijving. Voor meer details kun je het beste de wedstrijdregels van de twee taekwondo organisaties doornemen. Wedstrijden kunnen individueel gedaan worden, maar er zijn ook teamwedstrijden. Wedstrijden kunnen gehouden worden in: het vrije gevecht (sparren), stijlvormen en breektechnieken.

Wedstrijd vrije gevecht (sparren)

Taekwondoka’s worden voor wedstrijden ingedeeld in wedstrijdcategorieën. Deze wedstrijdcategorieën worden gemaakt op basis van leeftijd, geslacht, gewicht en graduatie (geoefendheid). De wedstrijdduur hangt af van de wedstrijdcategorie waarin men is ingedeeld. De wedstrijd speelt zich af op een vierkante wedstrijdmat, welke is opgebouwd uit een wedstrijdgedeelte met daaromheen een veiligheidsstrook. Een wedstrijd wordt geleid door een hoofdscheidsrechter die op de mat aanwezig is. Verder zijn er hoekscheidsrechters en zijn er mensen voor tijdwaarneming en administratieve afhandeling. Er worden eisen gesteld aan kledij, beschermingsmiddelen, etc.. Punten kunnen gescoord worden door het raken van tegenstander met een stoot of trap. Een stoot levert minder punten op dan een technisch moeilijke trap. Wedstrijden zijn in principe  semi- contact, maar door de snelheid van gesprongen en gedraaide beentechnieken kan de impact toch groot zijn. Mate van toegestane contact verschilt overigens ook tussen ITF en WTF (bron 2 en 5).
Voor een impressie van een taekwondo wedstrijd (WTF), bekijk onderstaand filmpje. 
[iframe src=”https://www.youtube.com/embed/XqgBCnUnZ-8?rel=0″ width=”100%” height=”500″]
 

Wedstrijd stijlvorm

Ook bij wedstrijden in stijlvormen zijn er wedstrijdcategorieën. Deze wedstrijdcategorieën worden gemaakt op basis van leeftijd en graduatie (geoefendheid). De wedstrijd vindt plaats op een effen ondergrond en wordt beoordeeld door een jury bestaande uit een aantal scheidsrechters. Techniek, kracht, balans, ademhaling en de juiste stijlvorm krijgen punten. Deelnemers moeten voldoen aan de kledingvoorschriften (bron 5).
In ondestaand filmpje een wedstrijd stijlvorm (ITF).
[iframe src=”https://www.youtube.com/embed/xpzq2RRRFVE?rel=0″ width=”100%” height=”500″]
 

Wedstrijd breektechnieken

Wedstrijdcategorieën zijn er op basis van leeftijd, gewicht en graduatie (geoefendheid). Meestal wordt er gebruik gemaakt van een knockout systeem; elke ronde wordt het moeilijker gemaakt totdat er maar  één winnaar over is (bron 5). Hieronder een filmpje van een wedstrijd breektechnieken.
[iframe src=”https://www.youtube.com/embed/e_CWkG_GsBA?rel=0″ width=”100%” height=”500″]
 

Welk materiaal heb je nodig en hoe behandel je het?

Taekwondo wordt beoefend in een taekwondopak (dobok). Als je begint met taekwondo kan je vaak in het begin wel meedoen met gewoon een t-shirt en korte broek. Taekwondopakken zijn meestal wit, maar een andere kleur kan ook. De jas van het taekwondopak wordt dicht geknoopt met een band. De kleur van de band hangt af van het niveau en gaat meestal van wit naar geel, oranje, groen, blauw, bruin en zwart. Taekwondopakken heb je in diverse maten, waarbij de maat meestal per 10 cm. omhoog gaat. De maat die je moet aanschaffen matcht met je lichaamslengte in centimeters. Dus iemand met een lengte van 174 cm koopt een taekwondopak maat 180. Let op bij wassen. Kijk altijd in het label voor de wasvoorschriften. Maar ga er voor het gemak maar vanuit dat een taekwondopak niet warmer gewassen mag worden dan 30 graden Celsius. Een wit pak stop je in verband met verkleuring niet bij gekleurde was in. Was uiteraard je taekwondopak na elke training! Hygiëne is belangrijk.
Een bitje (beschermt het gebit) en een tok (beschermt de kruis) zijn zeer aan te raden als er gespart wordt. Voor dames verder een sport-bh en borstbeschermer. Andere beschermers die je bij veel sparren zou kunnen aanschaffen: semi contact handschoenen, voetbeschermer, scheenbeschermer en hoofdbeschermer.

  

Historie taekwondo

Taekwondo betekent in het Koreaans: “de weg van de hand en voet”. In het begin van de 20e eeuw werd Korea gedeeltelijk door Chinea en gedeeltelijk door Japan bezet. Koreanen kwamen daardoor in aanraking met Chinese vechtsporten en het Japanse karate. De verschillende vechtsporten werden in Korea allemaal los van elkaar beoefend, totdat ze zich in 1955 verenigden onder de naam taekwondo. In 1966 werd de International Taekwondo Federation opgericht en in 2000 werd taekwondo een olympische sport (bron 1 en 2).

 

Meer informatie over taekwondo?

Op internet is veel informatie over taekwondo te vinden. Hieronder een paar links om je alvast op weg te helpen.

Website van Webadres
ITF Nederland http://www.itf-nederland.nl/
World taekwondo federation http://www.worldtaekwondofederation.net/

 

Bronnen

Bron 1: Green, T.A. et al (2001). Martial arts of the world: an encyclopedia, volume 1: A-Q. Santa Barbara: ABC-CLIO, Inc.
Bron 2: Wikipedia
Bron 3: Wikipedia Es
Bron 4: Website Taekwon-do.nl
Bron 5: Wedstrijdregels Taekwondo Internationaal Nederland, versie 1.4